منبع:باستان شناسی و هنر دوران تاریخی ماد و.... تالیف: علی اکبر سرفراز، بهمن فیروزمندی
عکس های آثار تاریخی و باستانی ایران
عکس های آثار تاریخی و باستانی ایران
عکس های آثار تاریخی و باستانی ایران
بهرام عابدینی
بهرام عابدینی
بهرام عابدینی
سرگذشت بشر این واقعیت را به اثبات رسانده که هیچ تمدنی ابتدا به ساکن و در خلاء نگردیده است و همواره مکانیزمهای گوناگون و حتی متضاد در آفرینش و تکوین تمدن دست داشتهاند.
وقتی دگرگونیهایی در محیط طبیعی یک قوم صورت میگیرد، تغییر و تبدیل آب و هوایی رخ میدهد، معضلات و مشکلات زیستی رخ مینمایانند، مهاجرتی آغاز میشود، درگیری با محیط جدید و اقوام جدید ایجاد میشود، تعارض میان قدرتها پیش میآید و عوامل بسیار دیگری روی مینمایانند که همه در حال انعقاد نطفه تمدنی هستند که باید در قرنها بعد در بستری آرام رشد و تکامل یابد. شکلگیری تمدن ماد نیزخارج از این قاعده و سنت نبودهاست، چون نظام تاریخ و طبیعت قانونمند میباشند و از سنت و قانونِ نظامیافته تبعیت میکنند. اقوام مادی به علت اختلاط با اقوام بومی و نیز مواجهه با قدرتهای مجاور مانند آشور و اورارتو (بدون تردید) که عناصر گوناگون فرهنگی این اقوام را در شیوه زندگی خود وارد کردهاند. ساخت قلعهها که نماینده قدرت و رویارویی با قدرتهای متخاصم است و به عنوان نمادی از تمدن و فرهنگ قدرتطلبانه مادها به شمار میرود، نمیتواند مشخصاً پدیدهای منحصر به مادها باشد و به عنوان هنر محض آنان به شمار آید. در اینباره لازم به توضیح است که اقوام بومی بهعلت اینکه کمتر در اندیشه ماجراجوییهای قدرتخواهانه بودهاند و کمتر از قدرتهای تحکیمیافته در صدد مواجهه و درگیری با سایر اقوام بودهاند، تأثیر کمتری نیز بر روی اقوام مادی، مشخصاً در ایجاد قلعهها، داشتهاند. گرچه در مورد تأثیرات آنان در دیگر زمینههای تمدن مادی جای هیچ انکاری نیست. اندیشه ایجاد قلعهها و استحکامات، زمانی در ذهن مادها شکل گرفت که تهاجم و حمله پیشه خود ساختند و قلعهها میتوانستند نقش مهمی را در دفاع آنان ایفا کنند. در مقالات بعدی به شرح این انگیزه و تأثیرات، بر اساس گفتههای مورخین و صاحبنظران پرداخته و برای اینکه ترتیب زمانی هم رعایت شود از اقدامات اولیه مادها در ایجاد قلعهسازی آغاز میکنیم و به معرفی تپههای تاریخی مربوط به آنها میپردازیم.
منتشر شده در قسمت
ایران باستان
